Assunta Apokaliptyczna
Cerekiew, ok. 1450

W malarstwie małopolskim już w latach 1440-1460 pojawiły się przedstawienia Matki Boskiej depczącej smoka, a więc uwolnionej od grzechu, i tzw. Madonny Apokaliptycznej, w której zawierała się idea Maryi Wniebowziętej i Niepokalanej. Obraz przedstawiający Madonnę Apokaliptyczną, pochodzący z Cerekwi z około 1460 roku, znany jest z licznych publikacji. Maryja stoi na półksiężycu, na tle promieni słońca. Występuje w bogato udrapowanym białym płaszczu i wzorzystej, wysoko upiętej złotej sukni z bogatą biżuterią. W lewej, finezyjnie ukształtowanej dłoni, trzyma kwiat róży. Ubiór jest zgodny z kostiumologią kobiet wywodzących się z bogatych, a nawet królewskich rodzin tego czasu w Polsce. Podtrzymywany prawą ręką przez Maryję Chrystus jako Dzieciątko jedną ręką błogosławi, a drugą (lewą) wskazuje na Madonnę. Twarz Madonny subtelna, z odsłoniętym lewym uchem. Głowę Maryi zdobią długie jasne włosy, które swobodnie opadają na ramiona, oraz korona z obręczą, wysadzana drogimi kamieniami i przyozdobiona nietypowym zwieńczeniem, składającym się z sercowatych motywów roślinnych. Na koronę wskazują dwaj unoszący się aniołowie. Cała natomiast postać Maryi została usytuowana na tle mandorli ukształtowanej jako ogród kwiatowy pełen róż wyrastających z kolczastych pni, na końcu których można doliczyć się pięćdziesięciu różanych pąków.

Apocalyptic Assunta
Cerekiew, circa 1450

In Lesser Poland painting, already in the years 1440-1460, there appeared images of the Mother of God trampling a dragon, and therefore freed from sin, and the so-called Madonna Apokaliptyczna (Madonna of the Apocalypse), which contained the idea of Assumption of Mary and Immaculate Conception. The painting of the Madonna of the Apocalypse from Cerekwia from around 1460 is known from numerous publications. Mary stands on the crescent, against the backdrop of the sun’s rays. It comes in a richly draped white coat and patterned, high-pinned golden dress with rich jewelry. In her left hand, finely shaped, she is holding a rose flower. The dress is in line with the costumes of women from rich and even royal families of that time in Poland. Supported by Mary with his right hand, Christ, as the Child, blesses with one hand, and with the other (left) he points at Madonna. Madonna’s face is subtle, with her left ear exposed. Mary’s head is decorated with long, light hair that falls freely over the shoulders, and a crown with a hoop, studded with precious stones and decorated with an unusual crown, consisting of heart-shaped plant motives. The crown is pointed at by two floating angels. The whole figure of Mary, on the other hand, was set against the background of a mandorla shaped as a flower garden full of roses growing out of thorny trunks, at the end of which there are fifty rose buds.